Bilim insanları, deniz yüzeyinin altındaki su hareketlerini ve karışım dinamiklerini doğrudan incelemek amacıyla ilgi çekici bir okyanus deneyi gerçekleştirdi.
Continental Shelf Research dergisinde yayımlanan araştırmaya göre bilim insanları, Massachusetts açıklarında yer alan Martha’s Vineyard bölgesinin yaklaşık 28 kilometre güneyinde Atlas Okyanusu’na 75 kilogramlık rodamin boyası bıraktı.
BOYA BİR SU KÜTLESİ GİBİ HAREKET ETTİ
R/V Connecticut araştırma gemisinden gerçekleştirilen çalışmada, yüzey suyuna yakın bir yoğunlukta olması için hazırlanan yaklaşık 130 galonluk rodamin-etanol karışımı okyanusa pompalandı. Nötr batmazlık özelliğine sahip bu kimyasal izleyici, araştırmacılara belirli bir deniz suyu kütlesini işaretleme ve takip etme olanağı sağladı.
Bilim insanları; su kolonundaki boya konsantrasyonunu, radarla ölçülen akıntı verileri, sıcaklık ve diğer su parametreleriyle bir araya getirerek su kütlesinin izlediği rotayı belirledi.
YÜZEY İLE DERİNLİK ARASINDA 140 KATLIK FARK
Yaklaşık 33 saat süren gözlemler sonucunda bırakılan boyanın yüzde 99’unun yüzeye yakın karışım tabakasında kaldığı tespit edildi. Rüzgar ve dalga hareketlerinin etkisiyle çalkalanan bu üst katmanda dikey yayılma hızının oldukça yüksek olduğu görülürken, daha yoğun olan alt sınırda bu yayılmanın neredeyse durma noktasına kadar yavaşladığı belirlendi.
Elde edilen veriler, yüzey katmanındaki dikey karışımın hemen altındaki tabakaya geçişe göre yaklaşık 140 kat daha güçlü ve hızlı olduğunu ortaya koydu.
ALT KATMANLAR GEÇİŞİ SINIRLANDIRIYOR
Yapılan analizler, yüzeyin altındaki yoğunluk farklılıklarının doğal bir bariyer işlevi gördüğünü gösterdi. Karışım tabakasının altına geçen az miktardaki boyanın ise homojen bir hat izlemediği, aralıklı ve bölgesel dalgalanmalarla aşağıya indiği ve akıntılarla yatay olarak uzak mesafelere taşındığı belirlendi.
Araştırmacılar, üst tabakadan derin sulara doğru gerçekleşen dikey sızmanın saatler içinde değil, günlere yayılan oldukça yavaş bir süreçte gerçekleştiğini vurgulayarak elde edilen bulguların ısı, besin ve kirleticilerin okyanustaki dağılımını modellemede kullanılacağını belirtti.